Το στοιχείο αυτό δείχνει ότι η ευρωπαϊκή κλιματική πολιτική έχει ήδη φέρει μετρήσιμα αποτελέσματα. Οι μεγαλύτερες μειώσεις προήλθαν από την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και θερμότητας, τη βιομηχανία, τις κατοικίες και τον τομέα του σιδήρου και χάλυβα. Καθοριστικό ρόλο έπαιξαν η αύξηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, η βελτίωση της ενεργειακής αποδοτικότητας και η σταδιακή απομάκρυνση από πιο ρυπογόνα καύσιμα όπως ο άνθρακας.

Είναι ενδεικτικό ότι οι εκπομπές από την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και θερμότητας έχουν μειωθεί κατά 58% από το 1990, ενώ η ευρωπαϊκή οικονομία αναπτύχθηκε την ίδια περίοδο κατά περισσότερο από 70%. Με απλά λόγια, η ΕΕ κατάφερε να παράγει περισσότερο πλούτο εκπέμποντας λιγότερα αέρια του θερμοκηπίου. Αυτό είναι ένα από τα πιο ουσιαστικά μηνύματα της νέας έκθεσης: η οικονομική ανάπτυξη δεν χρειάζεται πλέον να πηγαίνει χέρι-χέρι με την αύξηση των εκπομπών.

Ωστόσο, η εικόνα δεν είναι μόνο θετική. Οι εκπομπές από τις οδικές μεταφορές αυξήθηκαν σε σχέση με το 1990, παρά τα πιο αποδοτικά οχήματα και την άνοδο των ηλεκτρικών αυτοκινήτων, επειδή αυξήθηκε ακόμη περισσότερο η συνολική ζήτηση για μετακινήσεις και μεταφορές. Παράλληλα, τα δάση της Ευρώπης απορροφούν πλέον λιγότερο διοξείδιο του άνθρακα απ’ ό,τι στο παρελθόν, λόγω γήρανσης, αυξημένων υλοτομιών και επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής.

Η Ευρώπη δείχνει πως η μείωση των εκπομπών είναι εφικτή όταν υπάρχουν πολιτικές, επενδύσεις και σαφείς στόχοι. Όμως η επόμενη φάση θα είναι δυσκολότερη: χρειάζονται βαθύτερες αλλαγές στις μεταφορές, στα κτίρια, στη βιομηχανία και στη διαχείριση της γης, αν η ΕΕ θέλει να πετύχει τον στόχο της κλιματικής ουδετερότητας έως το 2050. Αξίζει επίσης να σημειωθεί ότι το -40% αφορά τις καθαρές εγχώριες εκπομπές και δεν είναι άμεσα συγκρίσιμο με τον ευρωπαϊκό στόχο του -55% για το 2030, επειδή το πεδίο μέτρησης δεν είναι ακριβώς το ίδιο.

Πηγή: European Environment Agency

Τα βιοαπόβλητα αποτελούν το 48% των υπολειμματικών απορριμμάτων της Ελλάδας. Πρόκειται για ευαίσθητο υλικό: όταν αναμειγνύεται με άλλα απορρίμματα, δεν μπορεί να ανακτηθεί με ασφάλεια μέσω των δαπανηρών Μονάδων Μηχανικής και Βιολογικής Επεξεργασίας.
Η λύση είναι η χωριστή συλλογή των τροφικών και πράσινων αποβλήτων στην πηγή και η μεταφορά τους σε τοπικές μονάδες αναερόβιας χώνευσης και κομποστοποίησης. Οι εγκαταστάσεις αυτές πρέπει να προσαρμόζονται στο μέγεθος του πληθυσμού που εξυπηρετούν, παράγοντας κομπόστ για τους αγρότες και καθαρή ενέργεια.

Η ιδιαίτερη γεωγραφία και δημογραφία της Ελλάδας απαιτούν τοπικές λύσεις και συντονισμό μεταξύ δήμων και κράτους. Οι μικρής κλίμακας λύσεις μπορούν να αποδειχθούν εξαιρετικά αποτελεσματικές.
Για παράδειγμα, κοινότητες 50.000 κατοίκων θα μπορούσαν να επεξεργάζονται 100.000 τόνους οργανικών αποβλήτων τροφίμων και 35.000 τόνους πράσινων αποβλήτων ετησίως — επαρκές ποσό για να λειτουργήσει μια εγκατάσταση όπως το Εργοστάσιο Αναερόβιας Χώνευσης και Κομποστοποίησης Sant’Agata Bolognese στην Μπολόνια της Ιταλίας.

Η ένταξη των γεωργικών και βιομηχανικών βιοαποβλήτων θα μπορούσε να διπλασιάσει ή και να τριπλασιάσει το συνολικό όγκο, δημιουργώντας ακόμη περισσότερη ενέργεια και οικονομικά οφέλη.
Αυτό θα στήριζε τους αγρότες, θα δημιουργούσε νέες θέσεις εργασίας ανά εγκατάσταση, θα παρήγαγε καθαρή ενέργεια, και θα μείωνε τη χρήση χώρων ταφής.

Μόνο μέσα από τέτοιες φιλικές προς το περιβάλλον λύσεις, όπως η αναερόβια χώνευση και η φυσική παραγωγή βιοαερίου, μπορεί η Ελλάδα να επιτύχει τους εθνικούς και ευρωπαϊκούς στόχους για τη μείωση των απορριμμάτων και των εκπομπών. Η καύση απορριμμάτων, αντίθετα, ανακυκλώνει το πρόβλημα, παράγοντας ρύπους και απομακρύνοντας τη χώρα από τη βιώσιμη πορεία που ορίζει η πράσινη μετάβαση.

Αντιμετωπίζοντας τα βιοαπόβλητα ως πόρο και όχι ως πρόβλημα, η Ελλάδα μπορεί να μετατρέψει μια πιεστική πρόκληση σε βιώσιμη ευκαιρία, ευθυγραμμιζόμενη με τις στρατηγικές προτεραιότητες της ΕΕ και ενισχύοντας την ενεργειακή της ανεξαρτησία.

Πηγή: Municipal Waste Europe