Στο επίκεντρο βρίσκεται η MiQ, μια από τις σημαντικότερες εθελοντικές πλατφόρμες πιστοποίησης εκπομπών μεθανίου, η οποία αξιολογεί εγκαταστάσεις φυσικού αερίου και εκδίδει πιστοποιητικά για τις επιδόσεις τους. Σύμφωνα με έρευνα των Gas Outlook και The Guardian, σε πιστοποιημένες εγκαταστάσεις στις ΗΠΑ εντοπίστηκαν με οπτικές κάμερες διαρροές μεθανίου και προβλήματα σε πυρσούς καύσης, ακόμη και σε σημεία που είχαν λάβει πολύ υψηλές βαθμολογίες. Η MiQ υποστηρίζει ότι το σύστημά της βασίζεται σε ελέγχους από ανεξάρτητους auditors και ότι τα στιγμιότυπα από κάμερες δεν αρκούν από μόνα τους για να αποδείξουν αδήλωτες εκπομπές. Παρ’ όλα αυτά, η ίδια η έρευνα δείχνει ότι οι έλεγχοι βασίζονται σε μεγάλο βαθμό στα στοιχεία που δηλώνουν οι ίδιες οι εταιρείες, χωρίς υποχρεωτική ανεξάρτητη και συνεχή μέτρηση επί τόπου.

Γιατί έχει σημασία αυτό; Επειδή το μεθάνιο είναι εξαιρετικά ισχυρό αέριο του θερμοκηπίου: σε ορίζοντα 20 ετών θερμαίνει την ατμόσφαιρα περίπου 82,5 φορές περισσότερο από το CO₂. Και επειδή ολοένα περισσότερα στοιχεία δείχνουν ότι οι πραγματικές εκπομπές από πετρελαϊκές και αεριοπαραγωγικές περιοχές μπορεί να είναι πολύ υψηλότερες από τις επίσημες δηλώσεις. Δορυφορικά δεδομένα του MethaneSAT για τη λεκάνη Permian στο Τέξας στις ΗΠΑ έδειξαν εκπομπές περίπου τετραπλάσιες από τις επίσημες εκτιμήσεις της αμερικανικής EPA, ενώ ανάλυση του RMI υπολόγισε ότι στο Τέξας χάθηκε 3 έως 4,5 φορές περισσότερο αέριο από ό,τι ανέφεραν οι φορείς εκμετάλλευσης.

Η ευρωπαϊκή διάσταση είναι κρίσιμη. Η ΕΕ έχει ήδη θέσει σε ισχύ τον νέο Κανονισμό για το μεθάνιο, με σταδιακές απαιτήσεις για τους εισαγωγείς: από το 2025 ζητούνται πληροφορίες για την προέλευση και τα μέτρα παρακολούθησης, από το 2027 απαιτούνται ισοδύναμα συστήματα monitoring-reporting-verification, από το 2028 θα ζητείται αναφορά έντασης μεθανίου και από το 2030 θα ισχύουν ανώτατα όρια. Την ίδια στιγμή, οι ΗΠΑ ήταν το 2025 ο μεγαλύτερος προμηθευτής LNG της ΕΕ, καλύπτοντας το 56% των ευρωπαϊκών εισαγωγών LNG. Αυτό σημαίνει ότι η αξιοπιστία αυτών των πιστοποιήσεων δεν είναι ένα αμερικανικό θέμα μακριά από εμάς· αφορά άμεσα την ευρωπαϊκή ενεργειακή πολιτική και την κλιματική αξιοπιστία της ίδιας της Ένωσης.

Το βασικό συμπέρασμα είναι απλό: δεν αρκεί ένα καύσιμο να χαρακτηρίζεται «χαμηλών εκπομπών» για να είναι πράγματι τέτοιο. Στην εποχή της κλιματικής κρίσης, η διαφορά δεν κρίνεται μόνο στο τι υπόσχεται η αγορά, αλλά στο ποιος μετρά, πώς μετρά και πόσο διαφανή είναι τα δεδομένα. Και ίσως αυτό να είναι το πιο σημαντικό μάθημα από τη νέα αυτή υπόθεση γύρω από το LNG.

Πηγή: Gasoutlook.com

Η Ελλάδα, παρά τη στήριξή της στους στόχους για μείωση των εκπομπών, επέλεξε να απέχει από την τελική ψηφοφορία, μαζί με άλλες 20 χώρες. Η απόφαση αυτή προκάλεσε συζητήσεις, καθώς η χώρα διαθέτει τον μεγαλύτερο εμπορικό στόλο στον κόσμο και επηρεάζει άμεσα τη διαμόρφωση πολιτικής στη διεθνή ναυτιλία.

Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές και φορείς του ναυτιλιακού τομέα, η ελληνική αντιπροσωπεία διατύπωσε σοβαρές επιφυλάξεις για την ταχύτητα εφαρμογής των νέων μέτρων και τον τρόπο που αντιμετωπίζονται τα λεγόμενα «μεταβατικά καύσιμα», όπως το υγροποιημένο φυσικό αέριο (LNG), μετά από πολιτικές πιέσεις των ΗΠΑ. Επιπλέον, θεωρήθηκε πως το σχέδιο επιβάλλει υπερβολικές ποινές σε πλοία που δεν θα συμμορφώνονται άμεσα με τους νέους δείκτες εκπομπών, κάτι που θα μπορούσε να πλήξει την ανταγωνιστικότητα του ελληνικού στόλου.

Η αναβολή της απόφασης για ένα έτος δίνει στην Ελλάδα περιθώριο διαπραγμάτευσης. Πολλοί στη ναυτιλιακή κοινότητα βλέπουν αυτή την εξέλιξη ως ευκαιρία για ρεαλιστικότερο σχεδιασμό, που θα συνδυάζει περιβαλλοντική ευθύνη με τεχνολογική εφικτότητα. Ωστόσο, κάθε καθυστέρηση επιβραδύνει την πορεία προς την απαλλαγή από τα ορυκτά καύσιμα και διατηρεί τις εκπομπές σε υψηλά επίπεδα.

Το επόμενο δωδεκάμηνο θα είναι καθοριστικό: η Ελλάδα καλείται να διαμορφώσει προτάσεις που θα προστατεύουν το περιβάλλον, χωρίς να υπονομεύουν έναν από τους σημαντικότερους πυλώνες της εθνικής οικονομίας, την ελληνική ναυτιλία.