Καθοριστικό ρόλο έπαιξε το ισχυρό και επίμονο κύμα ζέστης που επηρέασε τη Δυτική Ευρώπη κατά το τελευταίο δεκαήμερο του μήνα, με τη μέση θερμοκρασία του Ιουνίου να φτάνει τοπικά έως και 6°C πάνω από τη μέση τιμή της περιόδου 1991–2020.

Αντίθετα, στην Ανατολική Μεσόγειο και κυρίως στην Ελλάδα και την Τουρκία οι θερμοκρασίες παρέμειναν γενικά κοντά στα κανονικά για την εποχή επίπεδα, με τοπικά μόνο μικρές αρνητικές αποκλίσεις.

Ο χάρτης κατάταξης στην εικόνα 2 αποτυπώνει τη θέση του Ιουνίου 2026 κατά τα τελευταία 36 έτη.

Περισσότερα στοιχεία για τη θερμοκρασία και τον υετό στην Ευρώπη και τον κόσμο τον Ιούνιο του 2026, στην αναλυτική έκθεση του Climatebook που θα δημοσιευτεί τις επόμενες ημέρες

Εικόνα 1. Αποκλίσεις της μέσης μηνιαίας θερμοκρασίας από την μέση τιμή της περιόδου 1991-2020 για τον Ιούνιο 2026 στην Ευρώπη. Πηγή δεδομένων: ERA5 • C3S/Copernicus. Ανάλυση & οπτικοποίηση: Climatebook.gr.

Εικόνα 2. Κατάταξη του Ιουνίου 2026 στην Ευρώπη με βάση την μέση θερμοκρασία από το 1991. Πηγή δεδομένων: ERA-5 • C3S / Copernicus. Ανάλυση & οπτικοποίηση: climatebook.gr.

Μέσα σε αυτή τη νέα πραγματικότητα, οι πόλεις είναι ιδιαίτερα ευάλωτες. Η πυκνή δόμηση, η άσφαλτος, το τσιμέντο και τα σκούρα υλικά απορροφούν και αποθηκεύουν θερμότητα κατά τη διάρκεια της ημέρας, την οποία απελευθερώνουν αργά τη νύχτα, εντείνοντας το φαινόμενο της αστικής θερμικής νησίδας.

Η δορυφορική εικόνα από τον αμερικανικό δορυφόρο Landsat-9, στις 29 Ιουνίου 2026, στο κέντρο της Αθήνας είναι χαρακτηριστική. Την ώρα της καταγραφής, η θερμοκρασία της επιφάνειας του εδάφους ξεπερνούσε τοπικά τους 54°C, ενώ σε πιο δροσερές και πράσινες περιοχές βρισκόταν κοντά στους 34°C, όπως στο Αττικό Πάρκο και στο Πεδίον του Άρεως.

Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι οι τιμές αυτές αφορούν τη θερμοκρασία της επιφάνειας και όχι τη θερμοκρασία του αέρα. Ωστόσο, αποτυπώνουν με σαφήνεια τις περιοχές όπου συσσωρεύεται η θερμότητα μέσα στον αστικό ιστό.

Το πράσινο και τα πάρκα δεν αποτελούν απλώς αισθητική επιλογή. Τα δέντρα προσφέρουν σκίαση, ενώ η βλάστηση και το έδαφος δροσίζουν τοπικά το περιβάλλον μέσω της εξατμισοδιαπνοής. Σε αντίστοιχη δορυφορική παρατήρηση στις Βρυξέλλες, η θερμοκρασία επιφάνειας ξεπερνούσε τους 47°C στην πόλη, ενώ στο γειτονικό δάσος Sonian βρισκόταν περίπου στους 24,5°C.

Γι’ αυτό, σε μεγάλες πόλεις όπως η Αθήνα, η ενίσχυση των πάρκων, των δενδροφυτεύσεων, των μικρών πράσινων χώρων στις γειτονιές, των πράσινων διαδρομών και των διαπερατών επιφανειών είναι ζήτημα δημόσιας υγείας και όχι πολυτέλεια. Οι καύσωνες θα συνεχίσουν να δοκιμάζουν τις πόλεις. Το ζητούμενο πλέον είναι πόσο γρήγορα οι πόλεις θα μετατραπούν σε ασφαλή καταφύγια απέναντι στην ακραία ζέστη, για τους ανθρώπους αλλά και για την αστική πανίδα.

Εικόνα 1. Θερμοκρασία επιφάνειας εδάφους στο κέντρο της Αθήνας, όπως καταγράφηκε από τον δορυφόρο Landsat-9 στις 29 Ιουνίου 2026. Πηγή δεδομένων: Landsat-9 / USGS. Επεξεργασία και οπτικοποίηση δεδομένων: climatebook.gr.

Εικόνα 1: Αποκλίσεις της θερμοκρασίας της επιφάνειας της θάλασσας σε σχέση με την μέση τιμή της περιόδου 1991-2020 στην περιοχή της Μεσογείου από δορυφορικές μετρήσεις στις 24/6/2026. Πηγή δεδομένων: Marine/Copernicus. Επεξεργασία & Οπτικοποίηση δεδομένων: climatebook.gr.

Εικόνα 2: Θερμοκρασία της επιφάνειας της θάλασσας στην περιοχή της Μεσογείου από δορυφορικές μετρήσεις στις 24/6/2026. Πηγή δεδομένων: Marine/Copernicus. Επεξεργασία & Οπτικοποίηση δεδομένων: climatebook.gr.

Σύμφωνα με δορυφορικές μετρήσεις, οι αυξημένες θερμοκρασίες στη Δυτική Μεσόγειο εντάσσονται στην ανοδική τάση που παρατηρείται στην περιοχή τους τελευταίους μήνες. Η θερμοκρασία στην επιφάνεια της θάλασσας έχει αυξηθεί από περίπου 16°C στις αρχές του έτους σε 25,2°C σήμερα, τιμή που συγκαταλέγεται στις υψηλότερες τόσο για το 2026 μέχρι στιγμής όσο και για την εποχή, όπως φαίνεται στην Εικόνα 3. Αντίθετα, η Ανατολική Μεσόγειος εμφανίζει ηπιότερες θετικές αποκλίσεις, περίπου +1°C πάνω από τον μέσο όρο της εποχής, ενώ το Αιγαίο διαφοροποιείται από το σύνολο σχεδόν της Μεσογείου, καταγράφοντας αρνητικές αποκλίσεις της επιφανειακής θερμοκρασίας της θάλασσας, της τάξης του 1°C κάτω από τον κλιματικό μέσο όρο. (Εικόνα 2).

Εικόνα 3: Ημερήσια θερμοκρασία στην επιφάνεια της θάλασσας στη Δυτική Μεσόγειο από δορυφορικές μετρήσεις. Η μέση ημερήσια θερμοκρασία της λεκάνης από το 1982 μέχρι και το 2025, παρουσιάζεται με διακεκομμένη μαύρη γραμμή, ενώ οι ημερήσιες τιμές από την αρχή του 2026 με συνεχές μαύρο και κόκκινο χρώμα. Πηγή δεδομένων: Marine/Copernicus. Επεξεργασία & Οπτικοποίηση δεδομένων: climatebook.gr.

Όταν ο Μέσι πέτυχε το πρώτο επίσημο γκολ της επαγγελματικής του καριέρας, την 1η Μαΐου 2005, η συγκέντρωση διοξειδίου του άνθρακα (CO₂) στην ατμόσφαιρα ήταν περίπου 379 ppm (μέρη ανά εκατομμύριο). Σήμερα βρίσκεται κοντά στα 429 ppm.

Η αύξηση κατά 50 ppm μπορεί να ακούγεται μικρή, όμως αντιστοιχεί σε αύξηση περίπου 13% μέσα σε μόλις δύο δεκαετίες.

Κλιματολογικά, η διαφορά αυτή δεν είναι αμελητέα. Η αύξηση κατά 50 ppm σημαίνει ότι η ατμόσφαιρα συγκρατεί σήμερα σημαντικά περισσότερη θερμότητα από ό,τι όταν ο Μέσι πέτυχε το πρώτο του γκολ. Πρόκειται για μια μεταβολή αρκετά μεγάλη ώστε να συμβάλει σε μια παγκόσμια θέρμανση της τάξης των 0,5–0,6°C.

Φυσικά, η θερμοκρασία επηρεάζεται και από άλλους παράγοντες. Ωστόσο, η σύγκριση δείχνει πόσο γρήγορα μεταβάλλεται το κλίμα: μέσα στον χρόνο μιας μόνο ποδοσφαιρικής καριέρας, η ανθρωπότητα πρόσθεσε στην ατμόσφαιρα αρκετό CO₂ ώστε να επηρεάσει μετρήσιμα το ενεργειακό ισοζύγιο ολόκληρου του πλανήτη.

Δείτε τις καταγραφές της συγκέντρωσης CO₂ πατώντας εδώ

Κεντρικό σημείο της εκδήλωσης αποτέλεσε η πρώτη δημόσια προβολή του νέου βίντεο που δημιουργήθηκε από το Climatebook και τον Στέφανο Βαμβάκο με στόχο να παρουσιάσει με επιστημονική τεκμηρίωση, αλλά και με τρόπο προσιτό στο ευρύ κοινό, τα βασικά δεδομένα για την κλιματική αλλαγή.

Mετά την προβολή ακολούθησε ανοιχτή συζήτηση με το κοινό κατά την οποία αναδείχθηκαν ζητήματα που αφορούν την επιστημονική γνώση γύρω από την κλιματική κρίση, την παραπληροφόρηση, καθώς και τον ρόλο της επικοινωνίας στην ενίσχυση της δημόσιας κατανόησης ενός από τα σημαντικότερα ζητήματα της εποχής μας.

Όπως επισημάνθηκε και από τους συμμετέχοντες η κλιματική αλλαγή είναι μία από τις προκλήσεις της εποχής μας και συνδέεται άμεσα με τον τρόπο που οι κοινωνίες αντιλαμβάνονται την ευθύνη που έχουν για τις μελλοντικές γενιές. Η επιστημονική κοινότητα διαθέτει σήμερα περισσότερα δεδομένα και εργαλεία, και παράγει συνεχώς γνώση για την κατανόηση των κλιματικών μεταβολών και μπορεί να ενισχύσει την ανθεκτικότητα των κοινωνιών και να μετριάσει τους μελλοντικούς κινδύνους.

Στην εκδήλωση συμμετείχαν περισσότεροι από 50 πολίτες, εκπρόσωποι φορέων, δημοσιογράφοι, εθελοντές της WWF Ελλάς και επαγγελματίες από διαφορετικούς χώρους, επιβεβαιώνοντας το αυξανόμενο ενδιαφέρον της κοινωνίας για έγκυρη και κατανοητή ενημέρωση γύρω από το κλίμα.

Το Climatebook ευχαριστεί θερμά όλους τους συμμετέχοντες, τους ομιλητές, τους συνεργάτες και τους υποστηρικτές της εκδήλωσης για τη συμβολή τους στην επιτυχία της πρωτοβουλίας.

Δείτε το βίντεο «Η Άβολη Αλήθεια για την Κλιματική Αλλαγή»

Σχεδόν ολόκληρη η Ευρώπη βίωσε θερμοκρασίες υψηλότερες από τον μέσο όρο, με τις μεγαλύτερες θετικές αποκλίσεις να καταγράφονται στη βορειοανατολική και τη δυτική Ευρώπη. Ψυχρότερες συνθήκες επικράτησαν στη νοτιοανατολική Ευρώπη, συμπεριλαμβανομένης της Τουρκίας και περιοχών γύρω από τη Μαύρη Θάλασσα. Κατά το δεύτερο μισό του μήνα, πολλές περιοχές της δυτικής Ευρώπης επηρεάστηκαν από ένα εξαιρετικά πρώιμο και έντονο κύμα καύσωνα, το οποίο κατέρριψε πολλά ρεκόρ θερμοκρασίας για τον Μάιο, ιδιαίτερα στη Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο. Η Γαλλία κατέγραψε τον δεύτερο θερμότερο Μάιο ενώ το Ηνωμένο Βασίλειο τον τρίτο θερμότερο. Στο Παρίσι καταγράφηκε η μεγαλύτερη θετική μηνιαία απόκλιση (+2.3°C) σε σύγκριση με την περίοδο αναφοράς 1991–2020. Οι μεγαλύτερες αρνητικές αποκλίσεις καταγράφηκαν στη Λευκωσία της Κύπρου (-2.1°C), καθώς και στη Σόφια στη Βουλγαρία (-1.1°C).

Επιπλέον, μερικά σημαντικά στατιστικά για τον Μάιο 2026 για θερμοκρασία και υετό:

Ευρώπη:

• 0.6°C πάνω από τον μέσο όρο της περιόδου 1991–2020 για τον Μάιο, με μέση θερμοκρασία 13.87°C.
• Ο 7ος θερμότερος Μάιος από το 1979.
• Στο μεγαλύτερο μέρος της δυτικής και κεντρικής Ευρώπης, καθώς και σε περιοχές της ανατολικής Ευρώπης, της Ιταλίας και της νότιας Ισπανίας, καταγράφηκαν λιγότερες βροχοπτώσεις από τον μέσο όρο. Η ξηρασία ήταν ιδιαίτερα έντονη στο νότιο Ηνωμένο Βασίλειο, την κεντρική Γαλλία και Γερμανία, στις Άλπεις και σε περιοχές από τα δυτικά Βαλκάνια έως τη Βαλτική. Αντίθετα, βροχοπτώσεις πάνω από τον μέσο όρο σημειώθηκαν στη βόρεια Σκανδιναβία, τη Φινλανδία, την Τουρκία και την περιοχή της Μαύρης Θάλασσας, με ισχυρές βροχοπτώσεις να προκαλούν πλημμυρικά φαινόμενα σε τμήματα της Τουρκίας, της Μολδαβίας και της Βουλγαρίας.

Εικόνα 1. Χάρτης απόκλισης της μέσης θερμοκρασίας αέρα (2 μέτρα από την επιφάνεια) κατά τον Μάιο 2026 σε σχέση με τις μέσες τιμές της περιόδου 1991-2020. Οι μαύρες κουκκίδες υποδηλώνουν τις περιοχές όπου η απόκλιση αποτελεί θετικό ή αρνητικό ρεκόρ από το 1960 μέχρι σήμερα. Βάση δεδομένων: ERA5 (C3S/ECMWF).

Εικόνα 2. Χάρτης ποσοστιαίας απόκλισης συνολικού μηνιαίου υετού κατά τον Μάιο 2026 σε σχέση με τις μέσες τιμές της περιόδου 1991-2020. Με γκρι απεικονίζονται οι περιοχές με μέσο μηνιαίο υετό μικρότερο από 3 χιλιοστά. Οι μαύρες κουκκίδες υποδηλώνουν τις περιοχές όπου η απόκλιση αποτελεί θετικό ή αρνητικό ρεκόρ από το 1960 μέχρι σήμερα. Βάση δεδομένων: ERA5 (C3S/ECMWF).

Εικόνα 3. Αποκλίσεις της θερμοκρασίας του αέρα σε πόλεις στην Ευρωπαϊκή ήπειρο για τον Μάιο 2026. Πηγή δεδομένων: ERA-5 / Copernicus • C3S. Επεξεργασία & Οπτικοποίηση δεδομένων: Climatebook.

Καθοριστικό ρόλο έπαιξε το ισχυρό και επίμονο κύμα ζέστης που επηρέασε τη Δυτική Ευρώπη κατά το δεύτερο μισό του μήνα. Οι θερμές αέριες μάζες οδήγησαν σε θερμοκρασίες που θύμιζαν περισσότερο τις αρχές του καλοκαιριού παρά το τέλος της άνοιξης, με τις μέσες μηνιαίες τιμές σε αρκετές περιοχές να διαμορφώνονται έως και 3-4°C πάνω από τον μέσο όρο της περιόδου 1991-2020 (Εικόνα 1).

Στον αντίποδα, η Ανατολική Μεσόγειος και ιδιαίτερα η Τουρκία βίωσαν αισθητά ψυχρότερες συνθήκες για την εποχή. Σε πολλές περιοχές καταγράφηκαν μεγάλες αρνητικές αποκλίσεις θερμοκρασίας, ενώ τοπικά ο Μάιος του 2026 ήταν ο ψυχρότερος της περιόδου 1991-2026.

Ο χάρτης κατάταξης στην εικόνα 2 αποτυπώνει τη θέση του Μαΐου 2026 κατά τα τελευταία 36 έτη, αναδεικνύοντας το έντονο θερμοκρασιακό δίπολο που χαρακτήρισε την ευρωπαϊκή ήπειρο (Εικόνα 2). Την ίδια στιγμή που η Δυτική Ευρώπη βίωνε συνθήκες ιστορικής ζέστης, στην Ανατολική Μεσόγειο επικράτησαν πιο ψυχρές συνθήκες για την εποχή, με τον Μάιο του 2026 να συγκαταλέγεται μεταξύ των ψυχρότερων των τελευταίων δεκαετιών σε αρκετές περιοχές.

Εικόνα 1. Αποκλίσεις της μέσης μηνιαίας θερμοκρασίας από την μέση τιμή της περιόδου 1991-2020 για τον Μάιο 2026 στην Ευρώπη. Πηγή δεδομένων: ERA5 • C3S/Copernicus. Ανάλυση & οπτικοποίηση: Climatebook.gr.

Εικόνα 2. Κατάταξη του Μαΐου 2026 στην Ευρώπη με βάση την μέση θερμοκρασία από το 1991. Πηγή δεδομένων: ERA-5 • C3S / Copernicus. Ανάλυση & οπτικοποίηση: climatebook.gr.

Εικόνα 1. Αποκλίσεις της θερμοκρασίας της επιφάνειας της θάλασσας σε σχέση με την μέση τιμή της περιόδου 1991-2020 στην περιοχή της Μεσογείου από δορυφορικές μετρήσεις στις 28/5/2026. Πηγή δεδομένων: Marine/Copernicus. Επεξεργασία & Οπτικοποίηση δεδομένων: climatebook.gr.

Σύμφωνα με δορυφορικές μετρήσεις, οι αυξημένες θερμοκρασίες στη Δυτική Μεσόγειο ακολουθούν την ανοδική τάση που παρατηρείται τους τελευταίους μήνες, με τη θερμοκρασία στην επιφάνειας της θάλασσας να αυξάνεται από περίπου 16°C στις αρχές του έτους έως και τους 21°C σήμερα (Εικόνα 3).

Εικόνα 2. Θερμοκρασία της επιφάνειας της θάλασσας στην περιοχή της Μεσογείου από δορυφορικές μετρήσεις στις 28/5/2026. Πηγή δεδομένων: Marine/Copernicus. Επεξεργασία & Οπτικοποίηση δεδομένων: climatebook.gr.

Εικόνα 3. Ημερήσια θερμοκρασία στην επιφάνεια της θάλασσας στη Δυτική Μεσόγειο από δορυφορικές μετρήσεις. Η μέση ημερήσια θερμοκρασία της λεκάνης από το 1982 μέχρι και το 2025, παρουσιάζεται με διακεκομμένη μαύρη γραμμή, ενώ οι ημερήσιες τιμές απο την αρχή του 2026 με συνεχές μαύρο και κόκκινο χρώμα. Πηγή δεδομένων: Marine/Copernicus. Επεξεργασία & Οπτικοποίηση δεδομένων: climatebook.gr.

Η Ευρώπη βιώνει ένα ακραίο και ασυνήθιστα πρώιμο κύμα καύσωνα τις τελευταίες ημέρες του Μαΐου 2026, με μέγιστες τιμές θερμοκρασίας έως και 10-15°C πάνω από τα κανονικά επίπεδα για την εποχή. Ρεκόρ μέγιστης θερμοκρασίας καταγράφονται σε χώρες όπως η Αγγλία, η Γαλλία, η Ισπανία και η Ιταλία. Στο Ηνωμένο Βασίλειο καταρρίφθηκε για 2 συνεχόμενες ημέρες το ρεκόρ μέγιστης θερμοκρασίας για τον μήνα Μάιο. Αρχικά, στις 25 Μαΐου σημειώθηκε μέγιστη θερμοκρασία με τιμή 34.8°C, όμως μία ημέρα αργότερα η μέγιστη θερμοκρασία έφτασε τους 35.1°C στο Λονδίνο (Εικόνα 1). Η νέα αυτή τιμή ξεπέρασε το προηγούμενο ιστορικό ρεκόρ των 32.8°C (1922 & 1944) κατά 2.3°C. Παράλληλα, καταγράφηκε και ρεκόρ υψηλότερης ελάχιστης θερμοκρασίας για τον μήνα Μάιο. 

Τα ακραία αυτά κύματα ζέστης εμφανίζονται πλέον ολοένα και συχνότερα, ακόμη και μέσα στην άνοιξη, επιβεβαιώνοντας ότι η κλιματική κρίση μεταβάλλει ραγδαία το κλίμα της Ευρώπης.

Εικόνα 1. Μέγιστες τιμές θερμοκρασίας στην Ευρώπη στις 25/05/2026.

Εικόνα 2. Αποκλίσεις της θερμοκρασίας αέρα στα 2μ στην Ευρώπη κατά το χρονικό διάστημα 24-26/05/2026. Πηγή δεδομένων: ERA-5 / Copernicus. Επεξεργασία & οπτικοποίηση: climatebook.gr.

Εικόνα 3. Αποκλίσεις της θερμοκρασίας αέρα στα 2μ στην Ευρώπη κατά το χρονικό διάστημα 27-30/05/2026. Πηγή δεδομένων: ERA-5 / Copernicus. Επεξεργασία & οπτικοποίηση: Climatebook.gr.