Η Ευρωπαϊκή Ένωση πέτυχε μια σημαντική πρόοδο στο κλίμα: οι καθαρές εγχώριες εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου το 2024 ήταν κατά 40% χαμηλότερες σε σχέση με το 1990. Μόνο από το 2023 στο 2024 καταγράφηκε νέα μείωση κατά 3%, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία που υπέβαλε η ΕΕ στον ΟΗΕ και την ανάλυση του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Περιβάλλοντος (EEA).
Το στοιχείο αυτό δείχνει ότι η ευρωπαϊκή κλιματική πολιτική έχει ήδη φέρει μετρήσιμα αποτελέσματα. Οι μεγαλύτερες μειώσεις προήλθαν από την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και θερμότητας, τη βιομηχανία, τις κατοικίες και τον τομέα του σιδήρου και χάλυβα. Καθοριστικό ρόλο έπαιξαν η αύξηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, η βελτίωση της ενεργειακής αποδοτικότητας και η σταδιακή απομάκρυνση από πιο ρυπογόνα καύσιμα όπως ο άνθρακας.
Είναι ενδεικτικό ότι οι εκπομπές από την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και θερμότητας έχουν μειωθεί κατά 58% από το 1990, ενώ η ευρωπαϊκή οικονομία αναπτύχθηκε την ίδια περίοδο κατά περισσότερο από 70%. Με απλά λόγια, η ΕΕ κατάφερε να παράγει περισσότερο πλούτο εκπέμποντας λιγότερα αέρια του θερμοκηπίου. Αυτό είναι ένα από τα πιο ουσιαστικά μηνύματα της νέας έκθεσης: η οικονομική ανάπτυξη δεν χρειάζεται πλέον να πηγαίνει χέρι-χέρι με την αύξηση των εκπομπών.
Ωστόσο, η εικόνα δεν είναι μόνο θετική. Οι εκπομπές από τις οδικές μεταφορές αυξήθηκαν σε σχέση με το 1990, παρά τα πιο αποδοτικά οχήματα και την άνοδο των ηλεκτρικών αυτοκινήτων, επειδή αυξήθηκε ακόμη περισσότερο η συνολική ζήτηση για μετακινήσεις και μεταφορές. Παράλληλα, τα δάση της Ευρώπης απορροφούν πλέον λιγότερο διοξείδιο του άνθρακα απ’ ό,τι στο παρελθόν, λόγω γήρανσης, αυξημένων υλοτομιών και επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής.
Η Ευρώπη δείχνει πως η μείωση των εκπομπών είναι εφικτή όταν υπάρχουν πολιτικές, επενδύσεις και σαφείς στόχοι. Όμως η επόμενη φάση θα είναι δυσκολότερη: χρειάζονται βαθύτερες αλλαγές στις μεταφορές, στα κτίρια, στη βιομηχανία και στη διαχείριση της γης, αν η ΕΕ θέλει να πετύχει τον στόχο της κλιματικής ουδετερότητας έως το 2050. Αξίζει επίσης να σημειωθεί ότι το -40% αφορά τις καθαρές εγχώριες εκπομπές και δεν είναι άμεσα συγκρίσιμο με τον ευρωπαϊκό στόχο του -55% για το 2030, επειδή το πεδίο μέτρησης δεν είναι ακριβώς το ίδιο.
