Οι μεγάλες πυρκαγιές στη Ζιρόντ, κοντά στους αμπελώνες του Μπορντώ, προκαλούν ανησυχία για τον τρύγο του 2026. Ο κίνδυνος δεν αφορά μόνο τις φλόγες, αλλά και τον καπνό που μπορεί να επηρεάσει τα σταφύλια.

Το φαινόμενο ονομάζεται smoke taint, δηλαδή αλλοίωση του κρασιού από τον καπνό.

Όταν τα σταφύλια εκτίθενται σε καπνό, απορροφούν ορισμένες χημικές ουσίες που παράγονται από την καύση (πτητικές φαινόλες, όπως η γουαϊακόλη και η συριγγόλη που απορροφώνται από τις ράγες). Στην αρχή, οι ουσίες αυτές δεν έχουν έντονη μυρωδιά. Έτσι, τα σταφύλια μπορεί να φαίνονται απολύτως φυσιολογικά κατά τη συγκομιδή.

Το πρόβλημα μπορεί να εμφανιστεί αργότερα, κατά τη ζύμωση ή την ωρίμανση του κρασιού. Τότε μπορεί να αναπτυχθούν μυρωδιές και γεύσεις που θυμίζουν στάχτη και καμένο ξύλο.

Ο κίνδυνος είναι συνήθως μεγαλύτερος όσο τα σταφύλια πλησιάζουν στην ωρίμανση και στον τρύγο. Ωστόσο, ακόμη και νωρίτερα, η παρατεταμένη έκθεση σε πυκνό καπνό μπορεί να προκαλέσει προβλήματα.

Αυτό δεν σημαίνει ότι ολόκληρη η παραγωγή του Μπορντώ έχει καταστραφεί. Η επίδραση διαφέρει από αμπελώνα σε αμπελώνα και εξαρτάται από την ένταση του καπνού, τη διάρκεια της έκθεσης, την ποικιλία και το στάδιο ωρίμανσης των σταφυλιών.

Το φαινόμενο αποτελεί ακόμη μία πρόκληση για την αμπελουργία σε ένα θερμότερο κλίμα. Οι υψηλότερες θερμοκρασίες, οι συχνότερες ξηρασίες και οι συνθήκες που ευνοούν τις δασικές πυρκαγιές αυξάνουν την πίεση στους αμπελώνες. Παράλληλα, η πρόωρη ωρίμανση των σταφυλιών, η έλλειψη νερού και η μεταβολή της ισορροπίας ανάμεσα στα σάκχαρα και την οξύτητα μπορούν να αλλάξουν τον χαρακτήρα των κρασιών.

Για να εκτιμηθεί η πιθανή ζημιά από τον καπνό φέτος, χρειάζονται εργαστηριακές αναλύσεις και δοκιμαστική παραγωγή μικρών ποσοτήτων κρασιού. Όταν οι ανεπιθύμητες γεύσεις και οσμές γίνουν έντονες, το κρασί μπορεί να χάσει σημαντικό μέρος της ποιότητας και της εμπορικής του αξίας.

Οι οικονομικές επιπτώσεις μπορεί να είναι μεγάλες. Οι παραγωγοί ενδέχεται να αναγκαστούν να αφήσουν σταφύλια ασυγκόμιστα, να υποβαθμίσουν ή να αποσύρουν κρασιά, να διαθέσουν την παραγωγή σε χαμηλότερες τιμές ή να επενδύσουν σε δαπανηρές αναλύσεις και ειδικές μεθόδους επεξεργασίας. Σε μια περιοχή όπως το Μπορντώ, όπου η αξία των κρασιών συνδέεται στενά με την ποιότητα, την ονομασία προέλευσης και τη φήμη κάθε κτήματος, ακόμη και η αβεβαιότητα για την παρουσία καπνού μπορεί να επηρεάσει τις πωλήσεις και την εμπιστοσύνη των αγοραστών.