Από τη Θεσσαλία έως τον Παγκόσμιο Νότο: η κλιματική κρίση εκτοπίζει ανθρώπους

Η κλιματική κρίση δεν αλλάζει μόνο τον καιρό. Αλλάζει και τις ζωές των ανθρώπων. Πλημμύρες, ξηρασίες, καύσωνες, άνοδος της στάθμης της θάλασσας και απώλεια καλλιεργειών αναγκάζουν ήδη εκατομμύρια ανθρώπους να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους — προσωρινά ή μόνιμα.

Αυτό είναι το βασικό μήνυμα της έκθεσης του Διεθνούς Οργανισμού Μετανάστευσης, “People on the Move in a Changing Climate”. Η έκθεση δείχνει ότι η σχέση ανάμεσα στην κλιματική αλλαγή και τη μετανάστευση είναι σύνθετη. Οι άνθρωποι σπάνια φεύγουν μόνο για έναν λόγο. Συνήθως, η κλιματική πίεση συνδυάζεται με φτώχεια, απώλεια εισοδήματος, επισιτιστική ανασφάλεια, αδύναμες υποδομές ή συγκρούσεις.

Το 2021 καταγράφηκαν 23,7 εκατομμύρια νέοι εκτοπισμοί λόγω καταστροφών, από τους οποίους τα 22,3 εκατομμύρια συνδέονταν με καιρικά φαινόμενα όπως καταιγίδες, πλημμύρες και ξηρασίες. Η έκθεση προειδοποιεί ότι, χωρίς επαρκή δράση, έως και 216 εκατομμύρια άνθρωποι μπορεί να μετακινηθούν εσωτερικά μέσα στις χώρες τους έως το 2050.

Η Ευρώπη δεν είναι έξω από αυτή την πραγματικότητα. Στην Ελλάδα, η κακοκαιρία Daniel στη Θεσσαλία έδειξε ότι ο εσωτερικός κλιματικός εκτοπισμός είναι πραγματικό πρόβλημα. Περισσότεροι από 15.000 άνθρωποι αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν προσωρινά ή μόνιμα τις κατοικίες τους, ενώ ακόμη και σήμερα, σχεδόν τρία χρόνια μετά, υπάρχουν άνθρωποι που δεν έχουν επιστρέψει σε κανονικές συνθήκες ζωής.

Η έκθεση του IMO προτείνει τρεις βασικούς άξονες: ασφαλείς λύσεις για όσους πρέπει να μετακινηθούν, προστασία για όσους έχουν ήδη εκτοπιστεί, και πολιτικές που επιτρέπουν στους ανθρώπους να μείνουν στον τόπο τους με ασφάλεια.

Το συμπέρασμα είναι  ότι η κλιματική ανθεκτικότητα δεν μπορεί να μένει στα χαρτιά και στις ομιλίες των πολιτικών. Σημαίνει πρόληψη πριν από την καταστροφή, προστασία την ώρα της κρίσης και πραγματική αποκατάσταση μετά.

Πηγή: ΙΜΟ